Καραγκιόζης και “καραγκιόζηδες”…


Ο Ευγένιος Σπαθάρης ήταν από τους τελευταίους (άν όχι ο τελευταίος) καραγκιοζοπαίχτες.  ‘Εφυγε πριν δύο μέρες. Δεν έχω ακούσει να υπάρχουν άλλοι που θα τον διαδεχτούν σήμερα. Γιός του Σωτήρη Σπαθάρη, ακολούθησε με επιτυχία την τέχνη του πατέρα του. Μακάρι να υπάρχουν συνεχιστές της τέχνης αυτής, που με τόση επιτυχία έχει απεικονίσει την Ελληνική ψυχή και νοοτροπία, όπως διαμορφώθηκε μέσα στους αιώνες της σκλαβιάς και κακομοιριάς.

Στο βιβλίο του μακαρίτη Δημήτρη Μόλλα (κι αυτός από οικογένεια καραγκιοζοπαιχτών) ¨Ο Καραγκιόζης μας” (εκδόσεις “Σύγχρονη Εποχή”) βρίσκεις την ιστορία του θεάτρρου σκιών με πάρα πολλές λεπτομέρειες, καθώς και εκπληκτικές αναλύσεις για τις προσωπικότητες των ηρώων του θεάτρου, κατάλογο των σπουδαιότερων καραγκιοζοπαιχτών στην Ελλάδα και πολλές άλλες χρήσιμες πληροφορίες γι’ αυτήν την μεσανατολίτικη τέχνη.

Στη γλώσσα μας έχει επικρατήσει να δίνουμε το όνομα του Καραγκιόζη σε γελοία υποκείμενα, που αφθονούν στην χώρα τούτη και τα καμώματά τους τα λέμε “καραγκιοζιλίκια”. Νομίζω ότι κακώς ευτελίζουμε και αδικούμε τον Καραγκιόζη, ταυτίζοντάς τον με τα φαιδρά ανθρωπάρια, κυρίως της πολιτικής σκηνής που φαίνεται ότι διαθέτει ό,τι το χειρότερο της Ελληνικής κοινωνίας.  Ο Καραγκιόζης είναι ένας πεινασμένος ήρωας που προσπαθεί να επιβιώσει. Ο σημερινός ‘Ελληνας δεν είναι πεινασμένος (ακόμη…) γιατί ζει από τα δανεικά. Δανεικά προσωπικά και κρατικά (που στο τέλος προς τον λαό διοχετεύονται), αλλά νοώθει σαν τον Καραγκιόζη που θέλει να ξεσκιστεί στο φαΐ μόλις μπορέσει, μια και δεν ξέρει πότε θα του ξαναπαρουσιαστεί η ευκαιρία να φάει. Και μπορεί να μη είναι πάντα το φαγητό που τρώγεται αλλά το “φαγητό” στη μορφή του χρήματος και της περιουσίας.  (“έφαγε λεφτά”, δε λέμε;).  Ζει μόνιμα σε μια ανασφάλεια, που τον οδηγεί στο να μαζεύει  ό,τι μπορεί, σαν το μυρμήγκι που συνήθως μαζεύει περισσότερο υλικό απ’ ό,τι μπορεί να καταναλώσει. Πολλές ομοιότητες θα βρούμε στον Καραγκιόζη και στον σύγχρονο συμπολίτη μας.

”Ισως γι’ αυτό αγαπάμε τον Καραγκιόζη…Karagiozis

10 Responses to “Καραγκιόζης και “καραγκιόζηδες”…”

  1. Marina Says:

    Μεγάλη απώλεια ο Ευγένιος Σπαθάρης. Παρότι δεν μου άρεσε ιδιαίτερα ο καραγκιόζης, είχα πολλές αναμνήσεις απο τους γονείς μου, ιδιαίτερα ο πατέρας μου τρελλαινόταν και θέλοντας και μή με έσερνε σε διάφορες γειτονιές της Αθήνας για θέατρο Σκιών. Αλλες εποχές όπου οι Λαζόπουλοι λεγόντουσαν κολλυτήρια, Αγλαϊες για να μεταδώσουν “τη γνωμη του λαού”.

  2. Αόρατη Μελάνη Says:

    Ο Σπαθάρης πέθανε, ζήτω ο καραγκιόζης!

  3. Με νόημα Says:

    Ο Σπαθάρης, φεύγοντας, πήρε μαζί του ότι είχε απομείνει απο την λαϊκή τέχνη και φιλοσοφία που μεγάλωσε γενιές Ελλήνων (αλλά και Τούρκων). Δέν είναι ο Καραγκιόζης εκφραστής μόνο του υπόδουλου στον Οθωμανικό ζυγό ραγιά. Είναι η φωνή του κάθε φτωχού, κάθε πεινασμένου, κάθε κατατρεγμένου. Είναι η εφευρετικότητα, ο αυτοσχεδιασμός, ο αγώνας για επιβίωση και στις μέρες μας, είναι η προσωποποίηση της ζωής των εκατομυρίων συνανθρώπων μας, στις χωματερές της Ινδίας, της Νότιας Αμερικής και άλλων βασιλείων της ανισότητας.

  4. tsaousa Says:

    Στ΄ αλήθεια, δεν υπάρχει άλλος, νέος Καραγκιοζοπαίχτης στην Ελλάδα; Ούτε ένας; Είναι σίγουρο αυτό;

  5. exofthalmi Says:

    @tsaousa: εξαιρουμενων των πολιτικων μας εννοεις?

  6. tsaousa Says:

    @exofthalmi χαχα! μάλιστα, γιατί αυτοί είναι ατάλαντοι και δε μετράνε…πεταμένα λεφτά (καλά. κλεμμένα).

  7. Artanis Says:

    Etsi opws ta les…Kalimera apo NZ…

  8. Χ Says:

    Μουσείο Καραγκιόζη, στο παλιό ΠΙΛ=ΠΟΥΛ, γέφυρα Πουλόπουλου
    κάνε τον κόπο να πας να δεις παράσταση του Χαρίδημου
    δεν έχουν τελειώσει οι εκ παραδόσεως καραγκιοζοπαίκτες

  9. heliotypon Says:

    >Marina: Οι εποχές της δικτατορίας των γονιών (και όχι μόνο….).

    >Με νόημα: Σωστή η επέκταση της εκπροσώπισης και άλλων φουκαράδων από τον Καραγκιόζη!

    >Αόρατη Μελάνη: Να δούμε αν υπάρχουν συνεχιστές της τέχνης…

    >tsaousa: Δεν το ξέρω. Αν ξέρει κάποιος ας μας διαφωτίσει.

    >exofthalmi: Μήπως βρίζουμε τον Καραγκιόζη εξομοιώνοντάς τον με τους πολιτικούς μας;

    >Artanis: Καλημέρα από την (δόλια) πατρίδα…

    >Χ: Θα το προσπαθήσω. Χαρίδημος σε video; Νομίζω ότι κι ο Χαρίδημος δεν ζει. ‘Η είναι απόγονος;

  10. Cris Says:

    Ο Χρήστος Χαρίδημος ήταν ο παππούς, μετά ήταν ο Γιώργος Χαρίδημος, μετά ο Σωτήρης Χαρίδημος και μετά τα παιδιά του.

    Όμως ο Γιώργος Χαρίδημος (1924-1996) είναι ο κορυφαίος κατ΄εμέ καραγκιοζοπαίκτης όλων των εποχών.
    Είναι αυτός που ταύτισε τον καραγκιόζη με την Πλάκα. Εκεί στο Φανάρι του Διγενή…που τώρα το γράφω και συγκινούμαι…

    Είχε τη φωνή του Καραγκιόζη που μόνο σε αυτή αναγνώριζα τον Καραγκιόζη με τον οποίο μεγάλωσα και που θυμάμαι μέχρι σήμερα, καθώς και την φιγούρα του Καραγκιόζη, όχι ως ζουμπά, αλλά λίγο πιο ψηλού από τους υπόλοιπους(αλλά και πάλι όχι ψηλού), που το κεφάλι και η καμπούρα του ξεχώριζαν και δεν ήταν κολλημένα ένα και το αυτό. Καταλάβαινες από τη φωνή και το σώμα ότι ο Καραγκιόζης ήταν μάγκας Έλληνας.

    Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΑΡΙΔΗΜΟΣ ο μέγιστος για πάντα στην καρδιά μας.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s


%d bloggers like this: